درس خواندن درست، در مقابل درس خواندن غلط

یکی از اصلی‌ترین مشکلات دانش‌آموزان آشنا نبودن با شیوه درست درس خواندن و جلوگیری از روش‌های غلط تحصیل می‌باشد. درس خواندن در دوران کنکور و امتحانات نهایی نیازمند به کار گیری روش‌های صحیح برای درس خواندن است تا از ایجاد مشکلاتی مثل فراموش کردن سریع مطالب، از دست دادن زمان مطالعه، از دست دادن تمرکز و پرش ذهن در حین درس خواندن جلوگیری کرد که نتیجه ایجاد اینگونه مشکلات بالا بردن فشار و استرس دانش‌آموز و در نهایت نرسیدن به نتیجه مطلوب در امتحانات و کنکور خواهد شد.

پس اولین قدم برای موفقیت در کنکور و امتحانات نهایی، درست درس خواندن است!

با دانستن روش‌های صحیح درس خواندن و عملی کردن این روش‌ها، قدم برداشتن در راه موفقیت میسر خواهد بود.

مهم‌ترین هدف تیم درسباما به کمک استاد بهروز اسدی، آموزش شرایط درست و بهینه برای تحصیل دانش‌آموزان است. پس تا انتهای این پست با ما همراه باشید تا با روش‌های صحیح درس خواندن و تکنیک‌ مطالعه آشنا شوید…

اهمیت درست درس خواندن برای کنکوری‌ها

چرا مطالعه صحیح برای دانش‌آموزان کنکوری اهمیت دارد؟

1. مطالب زیاد و زمان کم: اصلی‌ترین مشکل دانش‌آموزان کنکوری، حجم زیاد مطالب سه سال تحصیل در دوره متوسطه دوم، و نبود زمان کافی برای مطالعه است؛ چرا که دانش‌آموزان باید تمام تلاش خود را بکنند تا در مدت زمانی حدودا یک ساله تمام دروس تخصصی کنکور از پایه دهم، یازدهم و دوازدهم را مطالعه کنند و علاوه بر آن، فنون و تکنیک‎های تست زنی را آموزش ببینند و در کنار تمرین و تکرار نکات کنکوری، برای امتحانات تشریحی نهایی آمادگی داشته باشند. پس زمان زیادی برای آزمون و خطا در روش مطالعه باقی نمی‌ماند.
2. گره خوردن کنکور و امتحان نهایی با آینده: فارغ از هر رشته تحصیلی و شرایط زندگی هر فرد، نتیجه کنکور و امتحانات نهایی مستقیما با آینده دانش‌آموزان گره خورده است. آینده تحصیلی، شغلی و حتی خانوادگی دانش‌آموزان به شدت به شرایط و میزان تحصیلات دانشگاهی مرتبط است که اولین قدم برای رسیدن به این شرایط، کسب نتیجه عالی در ارزشیابی‌های مهمی مثل کنکور و امتحان نهایی می‌باشد؛ پس نباید برای این موضوع بسیار مهم در زندگی خطر کرد.
3. زیاد و طولانی درس خواندن کافی نیست: در خواندن زیاد با کتاب‌های و منابع متعدد و در مدت زمان زیاد در طول روز تضمینی برای موفقیت دانش‌آموز در این مسیر ندارد، زیرا با نداشتن اطلاعات کافی در درست درس خواندن فقط باعث از دست رفتن زمان می‌شود.
4. انگیزه بالا نتیجه درس خواندن درست است: با درست درس خواندن، انگیزه و اشتیاق دانش‌آموز بالا خواهد رفت. چرا که با داشتن تسلط بر مطالب درسی، احساس خوبی به دانش‌آموز القا می‌شود و همین موضوع باعث بهبود عملکرد و رسیدن به نمرات عالی، رتبه و تراز بالا خواهد شد.
5. درس خواندن و خسته نشدن: تعداد زیادی از دانش‌آموزان در سال دوازدهم با اشتیاق زیادی شروع به درس خواندن می‌کنند اما چون روش درستی برای درس خواندن ندارند، بعد از مدتی خسته می‌شوند و از درس خواندن کناره گیری می‌کنند. پس با دانستن زمان مناسب مطالعه و مقدار و زمان درست استراحت از خسته شدن مغز و بدن جلوگیری کنید تا از درس خواندن خسته نشوید.

چهار تکنیک موثر در درس خواندن

تکنیک‌های مختلفی برای درس خواندن وجود دارد که بر کیفیت ومدت زمان مطالعه تاثیر گذار هستند اما لازم به ذکر است که همه تکنیک‌های درس خواندن برای همه دانش‌آموزان مناسب نیست. بهترین راه حل کمک گرفتن از یک مشاور و پشتیبان با تجربه است تا با توجه به شرایط هر فرد تکنیک مناسب را به کار بگیرد.

تکنیک شماره ۱: روش SQ3R

اسم اختصاری این روش به پنج مرحله اصلی این تکنیک مطالعه اشاره دارد. با طی کردن هر کدام از این مراحل، در نهایت به تسلط عالی بر مطالب خوانده شده منتهی خواهد شد.

S نماد Survey به معنی بررسی کلی: به‌جای مطالعه کل کتاب به صورت جزعی، باید هر فصل یا عنوان را به ترتیب مرور کنیم و در ادامه، از تمام تیترها، زیربخش‌ها، تصاویر، جداول و سایر مطالب مهم کتاب یادداشت برداری کنیم. در این حالت یک دید کلی از مطالب مهم هر درس در ذهن نقش می‌گیرد.

Q نماد Question به معنی طرح سوال: فرض کنید که شما طراح سوال هستید. از هر قسمت درس، سوالات کلی و جزعی طراحی کنید و در ذهن خود به آن‌ها پاسخ دهید.

R1 نماد Read به معنی خواندن: اکنون وقت مطالعه کلی است. کل درس را با جزئیات مطالعه کنید.

R2 نماد Recite به معنی بیان از حفظ: بعد از اتمام کل مطالب درس، می‌توانیم مفاهیمی که مطالعه کردیم را با کلمات ساده‌تر از حفظ بیان کنیم. در این زمان باید سعی کنیم نکات مهم را به‌یاد بیاوریم.

R3 نماد Review به معنی مرور: بعد از گذراندن مرحله چهارم باید تمام مطالب خوانده شده را مرور کنیم تا در ذهن تثبیت شوند و برای کامل‌تر کردن این مرحله می‌توانیم به سوالاتی که طرح کردیم پاسخ دهیم و در صورتی که پاسخی برای یک سوال نداشتیم، آن را در متن پیدا کنیم و دوباره مطالعه کنیم.

تکنیک شماره ۲: روش پومودورو

این تکنیک بیشتر یک برنامه ریزی بر اساس زمان بندی درس خواندن است که باعث جلوگیری از خسته شدن ذهن خواننده و از دست دادن زمان می‌شود. در این تکنیک بسیار ساده باید بازه‌های زمانی ۲۵ دقیقه‌ای در نظر بگیرید و سعی کنید تا با تمام تمرکز خود ۲۵ دقیقه مطالعه داشته باشید و بعد از آن پنج دقیقه وقت استراحت دارید این فرایند ۲۵ دقیقه مطالعه و ۵ دقیقه استراحت را باید سه مرتبه تکرار کنید و پس از آن یک استراحت طولانی مدت ۳۰ دقیقه ای داشته باشید و بعد از ۳۰ دقیقه دوباره دوره جدید را شروع کنید.

ممکن است در ابتدای انجام این تکنیک دچار پرش ذهن شوید یا تمرکزتان را به دلیل در نظر گرفتن زمان از دست بدهید؛ اما با تکرار این روش، تمرکزتان در ۲۵ دقیقه مطالعه، به بالاترین حالت خود خواهد رسید و در نهایت متوجه می‌شودید که در از مدت زمان کم، حجم بسیار زیادی از مطالب را با تمرکز بالا مطالعه کرده‌اید.

برای موفقیت در امتحانات نهایی و کنکور، درسباما بهت کمک می‌کنه!! ۲۰ پیشنهاد برای موفقیت در کنکور و نهایی …………………

تکنیک شماره ۳: روش فایمن

این تکنیک تلاش می‌کند تا ذهن دانش‌آموز را با عمق مطلب آشنا کند و سعی بر فهم بیشتر مطالبی دارد که مطالعه شده است.

در این روش از مطالعه باید سعی کنید تا مطالبی که مطالعه کردید را به زبان ساده‌تر و با حالتی که قصد دارید به یک نفر آموزش دهید، بیان کنید. لازم است ابتدا مطالعه کامل انجام دهید و در ادامه با توضیح دادن جزئیات ذهن شما سعی می‌کند تا با درک عمیق بتواند به روش ساده‌تری مطالب را بیان کند.

برای بهبود این تکنیک میتوانید از نوشتن کمک بگیرید و هر کجا که نقص و ایرادی در بازگویی مطالب داشتید به متن کتاب اصلی رجوع کنید.

تکنیک شماره ۴: روش کد گذاری با رنگ

استفاده از رنگ‎های مختلف در حین درس خواندن می‎تواند به شما کمک کند تا به نکات مهم بیشتر توجه کنید و به کلمات کلیدی و پر اهمیت در هر سطر بیشتر دقت کنید. با رنگ گذاری در متن نیمکره راست مغز به اوج فعالیت خود می‌رسد و موجب بالا رفتن حافظه و ثبت اطلاعات می‌شود.

چند نکته مهم در این تکنیک:

• از رنگ‌های گرم (قرمز، زرد، نارنجی) برای نکات مهم استفاده کنید زیرا توجه خواننده را بیشتر به مطالب جلب خواهد کرد و بیشتر در ذهن باقی خواهد ماند.
• همه مطالب نباید رنگی شوند این باعث زیاد شدن رنگ و خسته شدن چشم خواهد شد و در این صورت نکات مهم و اصلی کمتر جلب توجه می‌کنند.
• تعداد رنگ‌ها را زیاد نکنید. می‌توانید فقط از دو رنگ استفاده کنید و مطالب مهم را با رنگ گرم و مطالبی که از اهمیت کمتری برخوردار هستند را با رنگ سرد مشخص کنید.

اشتباهات رایج در حین درس خواندن

• نداشتن برنامه ریزی دقیق برای درس خواندن: بدون داشتن برنامه ریزی دقیق و منظم برای درس خواندن و اهمیت ندادن به اولویت بندی مطالب آموزشی مهم‌ترین اشتباه درس خواندن می‌باشد. با کمک گرفتن از افرادی که در زمینه مشاوره تحصیلی تجربه کافی دارند، می‌توانید برنامه ریزی دقیقی داشته باشید تا با کیفیت بالا مطالعه کنید.
• نداشتن زمان استراحت کافی در طول مطالعه: درس خواندن طولانی مدت باعث خستگی و کاهش تمرکز خواهد شد پس باید علاوه بر اهمیت دادن به زمان مطالعه، به مدت زمان استراحت هم توجه شود تا از خستگی زیاد و کاهش تمرکز جلوگیری شود.
• حفظ کردن مطالب بدون درک کردن مفهوم: حفظ کردن مفاهیم درسی فقط در حافظه کوتاه مدت شما ماندگار خواهد شد و پس از مدتی فراموش می‌شوند اما درک دقیق و کامل مفاهیم درسی علاوه بر یادگیری بهتر، در حافظه بلند مدت شما ثبت خواهند شد و دیرتر فراموش می‌شوند.
• نادیده گرفتن اهمیت مرور، تمرین و تکرار: بدون مرور کردن مطالب درس حداقل یک روز پس از مطالعه، تمام اطلاعات فراموش خواهد شد پس بهترین راهکار برای تثبیت مطالب درسی مرور و تمرین مکرر است.

۱۰ نکته طلایی درست درس خواندن

1. حین مطالعه از وسایل یا اشخاصی که مانع تمرکز کردن می‌شوند مثل تلفن همراه و شبکه‌های اجتماعی فاصله بگیرید.
2. مطالب را در بازه زمانی کوتاه مدت و مشخص مرور کنید و تمرین مداوم داشته باشید.
3. کم خوابی و تغذیه نامناسب باعث کاهش یادگیری و کمتر شدن مدت زمان مطالعه مفید خواهند شد.
4. از مقایسه کردن خود با دیگران بپرهیزید و بر روی برنامه شخصی خود تمرکز کنید و آن را به نحو احسن انجام دهید.
5. بعد از هر یک ساعت مطالعه حداقل ۱۰ تا ۱۵ دقیقه استراحت داشته باشید تا مغز فرصت کافی برای بازگردانی انرژی داشته باشد.
6. خلاصه نویسی و یادداشت برداری از نکات درسی می‌تواند باعث درک بهتر و عمیق‌تر مفاهیم شود و علاوه بر آن یک دست نوشته برای مرور خواهید داشت.
7. برای درک بهتر از مفاهیم می‌توانید برای خود داستان بسازید.
8. پرسش و پاسخ از خود و توضیح دادن به یک شخص فرضی باعث تسلط بیشتر خواننده روی مطالب خواهد شد.
9. از تکنیک‌های مناسب درس خواندن بهره ببرید.
10. بدون برنامه ریزی دقیق درس نخوانید.

جمع بندی

با در نظر گرفتن تکنیک‌های درس خواندن می‌توانید سرعت مطالعه را افزایش دهید؛ دوری از اینترنت و شبکه‌های اجتماعی در جهت افزایش تمرکز الزامی است و برای بهبود تمرکز می‌توانید تمرین‌های افزایش تمرکز انجام دهید.

داشتن برنامه ریزی دقیق و منظم که متناسب با شرایط شما باشد، از اهمیت بالایی برخوردار است که به دانش‌آموزان در نتیجه گرفتن کمک بزرگی خواهد کرد.